Nga Lorenzo Cremonesi
Dita e parë e samitit trepalësh midis rusëve, ukrainasve dhe amerikanëve përfundoi me deklaratat e pritura rituale dhe pak detaje mbi gjendjen e progresit. Negociatori ukrainas Rustem Umerov tha se dje ata punuan “mbi parametrat për progres drejt një paqeje të drejtë dhe të qëndrueshme”. Burime nga Shtëpia e Bardhë e quajtën atë një “takim produktiv “. Zëdhënësi i Kremlinit Dmitry Peskov konfirmoi se “puna po përparon”, por gjithashtu përsëriti se “është thelbësore të zbatohet formula e Anchorage “, që do të thotë se Moska mbetet e kapur pas asaj që u arrit në Alaska verën e kaluar, kur Donald Trump dukej i gatshëm të lëshonte pothuajse çdo gjë. Zelensky shpjegoi mbrëmë se negociatat ishin serioze, por se sot do të jetë dita më e rëndësishme.
Megjithatë, takimi ballë për ballë që filloi dje në Abu Dhabi është në vetvete një hap i rëndësishëm. Gjatë bisedimeve në Riad marsin e kaluar, ndërmjetësuesit amerikanë lëvizën midis dy palëve. Takimet trepalëshe tani pritet të zgjasin të paktën deri në mbrëmjen e sotme dhe u paraprinë nga një seri e gjatë diskutimesh, jo më pak samiti midis Zelensky dhe Trump në Davos të enjten, si dhe konsultimet katër-orëshe në Moskë midis Putin dhe të dërguarve amerikanë Steve Witkoff, Jared Kushner dhe Josh Gruenbaum. Ky i fundit është një blerje e kohëve të fundit e Trump në qarqet e biznesit amerikan, drejtor i agjencisë federale përgjegjëse për prokurimin qeveritar dhe këshilltar i Bordit të Paqes.
Duhet thënë se kushti i Putin për kontroll të plotë të Donbasit, me tërheqjen e Ukrainës nga afërsisht 15-20 përqind e rajonit që ende kontrollon, është shumë i rëndësishëm. Vetë Zelensky përsëriti dje se “çështja territoriale” është në zemër të negociatave, të paktën në këtë fazë. “Forcat e armatosura ukrainase duhet të largohen nga Donbasi. Është një kusht i rëndësishëm; nëse nuk përmbushet, nuk ka kuptim të shpresohet për një marrëveshje afatgjatë”, përsëriti Peskov.
Këto fjalë përcjellin një ndjesi vështirësish. “Shumica e çështjeve janë zgjidhur”, i sigurojnë Trump, Zelensky dhe madje edhe Putin. Por çështjet thelbësore mbeten të pazgjidhura. Kjo do të thotë që, pavarësisht deklaratave rrethanore, që synojnë gjithashtu zhvendosjen e përgjegjësisë për çdo dështim te pala tjetër, rruga drejt negociatave mbetet e vështirë dhe lufta vazhdon po aq e ashpër sa gjithmonë. Ndërkohë, Ukraina mbetet në errësirë dhe, mbi të gjitha, në të ftohtë: kriza energjitike, e shkaktuar nga bombardimet ruse, është më e keqja që nga fillimi i luftës.
Por nuk ka mungesë lajmesh të rëndësishme. Barak Ravid i Axios raporton se ndërmjetësit amerikanë të udhëhequr nga Ëitkoff dhe Putin diskutuan gjatë perspektivat ekonomike që mund të shihnin bashkëpunim të drejtpërdrejtë midis Shteteve të Bashkuara dhe Rusisë pas një paqeje të mundshme me Kievin. Politico Europe detajon planin amerikan dhe evropian për të krijuar një fond prej 800 miliardë dollarësh të dedikuar për rindërtimin e Ukrainës, i cili do të përfshinte investitorë publikë dhe privatë, përfshirë Bankën Botërore dhe Fondin Monetar Ndërkombëtar . Sipas një drafti fillestar të projektit, të përshkruar në një dokument 18-faqësh të publikuar më 22 janar, financimi mund të vazhdojë deri në vitin 2040.
Zelensky, i kënaqur të vërejë se Trump ka siguruar një dërgesë të re me raketa Patriot, thelbësore për mbrojtjen e qiellit nga sulmet ruse, është në kontakt të vazhdueshëm me delegacionin e tij në Emiratet e Bashkuara Arabe, të udhëhequr nga ish-Ministri i Mbrojtjes Rustem Umerov, i ndihmuar nga Shefi i Shtabit Kyrylo Budanov dhe këshilltari ushtarak Andrii Khnatov. Për rusët, udhëheqësi i delegacionit është negociatori Kirill Dmitriev, i ndihmuar, ndër të tjerë, nga kreu i inteligjencës ushtarake, Admirali Igor Kostyukov. Si blogerët rusë ashtu edhe shtypi ukrainas vërejnë se në çdo rast, të dy delegacionet nuk do të jenë në gjendje të marrin ndonjë vendim të rëndësishëm. Negociatat vazhdojnë./ Corriere della Sera
